Hıçkırık - 1953

TSA   İZLE

Birlikte büyüdüğü üvey kardeşine aşık olan bir gencin hikâyesi. Kenan, üvey babasının kendisini istememesi üzerine Azmi Bey'e evlatlık olarak verilir. Azmi Bey, Kenan'ı İstanbul'a götürür ve öz oğlu gibi büyütür. Azmi Bey'in kızı Nalan'la birlikte büyüyen Kenan, kıza âşık olur. Fakat bunu bir türlü dile getiremez.

Eski İstanbul Adabı ve Yeni Sınıflar

1953 yılı, Demokrat Parti’nin iktidarda olduğu, Türkiye’nin dışa açılmaya başladığı ve "her mahallede bir milyoner" yaratma idealinin filizlendiği bir dönemdir.

• Sınıfsal Konumlanma ve "Evlatlık" Müessesesi: Filmde Kenan’ın "evlatlık" olması, dönemin feodal kalıntılarıyla modern kent yaşamı arasındaki ince çizgiyi belirler. Kenan, Azmi Bey tarafından "öz oğlu gibi" büyütülse de, içten içe hissettiği o aşağılık kompleksi ve sınıfsal fark, Nalan’a olan aşkını itiraf etmesini engeller. Bu, dönemin katı hiyerarşik yapısının bir yansımasıdır.

• Hastalık ve Romantizm: Nalan’ın yakalandığı verem (filmde genel bir zayıflık ve halsizlik olarak sunulur), o dönemin edebiyat ve sinemasında "soylu bir acı" olarak kodlanır. 50’lerin başında verem hala toplumsal bir korku ama aynı zamanda melodramların en büyük besin kaynağıdır.

Gurur ve Mülkiyet

Filmde aşkın önündeki en büyük engel "parasızlık" değil, "minnettarlık" ve "mülkiyet" algısıdır.

• Sadakat Ekonomisi: Kenan, Azmi Bey’in ona sunduğu imkanlara karşılık kendi duygularını kurban eder. Bu, 1950’lerin Türkiye’sinde birey olmaktan ziyade, aileye ve otoriteye duyulan sadakatin bireysel mutluluktan üstün tutulmasıdır. Kenan’ın sessizliği, dönemin "şükür" kültürünün dramatik bir tezahürüdür.

Müzeyyen Senar ve Plak Kültürü

Bu film sadece bir sinema olayı değil, aynı zamanda bir müzik olayıdır.

• Seslerin Gücü: Filmde şarkıları seslendiren Müzeyyen Senar (Nalan karakteri için), halkın sinemaya sadece görmek için değil, dinlemek için de gittiği o gazino-sinema geçiş dönemini simgeler.

• Yıldız Olgusu: Muzaffer Tema’nın o dönemki "yakışıklı ve mağrur jön" imajı ile Nedret Güvenç’in "naif ve kırılgan kadın" imajı bu filmle perçinlenmiştir. Magazin dergileri haftalarca Nedret Güvenç’in filmdeki hüzünlü bakışlarını ve Muzaffer Tema’nın şıklığını kapak yapmıştır.

Kolektif Katarsis

Hıçkırık, vizyona girdiği dönemde gerçek bir gişe fenomenine dönüştü. İnsanlar sinema salonlarına ellerinde mendillerle giriyor, toplu halde ağlıyorlardı.

• Mendil Satışları: Dönemin magazin haberlerinde, sinema önlerinde mendil satan seyyar satıcıların bu film sayesinde "köşeyi döndüğü" esprili bir dille anlatılır.

• Toplumsal Deşarj: 50’li yılların baskılanmış duyguları, imkansız aşklar ve dile getirilemeyen arzular; bu film sayesinde halk için bir "boşalım" alanı yaratmıştır. Nalan öldüğünde tüm Türkiye ağlamış, Kenan sustuğunda tüm Türkiye kahrolmuştur.